Βασιλεία, Αριστοκρατία και Πολιτεία


Από τα «Πολιτικά» του Αριστοτέλους


«Τρία είναι τα είδη των πολιτευμάτων, η Βασιλεία, η Αριστοκρατία και η Πολιτεία«.

«Βασιλεία, όταν η αρχή του ενός αποβλέπει προς το κοινό συμφέρον«.

«Αριστοκρατία, όταν η αρχή των αρίστων αποβλέπει εις το κοινό συμφέρον ή δια το τους αρίστους άρχειν ή δια το προς το άριστον τη πολει και τοις κοινωνουσιν αυτοις«.

«Πολιτεία, όταν το πλήθος πολιτεύεται προς το κοινό συμφέρον ή όταν το πλήθος προς το κοινό πολιτεύεται συμφέρον, καλείται το κοινό όνομα πασών των πολιτειών, Πολιτεία«.

«Εκφυλισμένες παρεκτροπές των τριών ανωτέρω πολιτευμάτων είναι, της Βασιλείας η ΤΥΡΑΝΝΙΑ, της Αριστοκρατίας η ΟΛΙΓΑΡΧΙΑ, και της Πολιτείας η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ«.

«Εις την Τυραννία άρχει ο μονάρχης προς ιδίον συμφέρον, εις την ολιγαρχία ΟΧΙ ΟΙ ΑΡΙΣΤΟΙ αλλά οι ΛΙΓΟΙ ΕΥΠΟΡΟΥΝΤΕΣ προς ιδίον πάλι συμφέρον και εις την Δημοκρατία η αρχή ασκείται μόνο χάριν του απόρου πλήθους«.

«Η ολιγαρχία της αρχής των ολίγων εύπορων και η δημοκρατία της αρχής των πολλών απόρων, είναι εκφυλισμένες παρεκτροπές πολιτεύματος, διότι η διαφορά συνιστάται μόνο εις τον ΑΡΙΘΜΟ των αδικούντων τους υπολοίπους πολίτες, και ο αριθμός αυτός δεν μπορεί να καθιερώσει αρχή προτιμήσεως«.

«Η ΜΟΝΗ ΑΡΙΣΤΗ ΠΟΛΙΤΕΙΑ – ΠΟΛΙΤΕΥΜΑ ΕΙΤΕ ΒΑΣΙΛΕΙΑ, ΕΙΤΕ ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ, ΕΙΤΕ ΠΟΛΙΤΕΙΑ, ΕΙΝΑΙ Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΠΟΥ ΕΚΠΛΗΡΩΝΕΙ ΤΟΝ ΣΚΟΠΟ ΤΗΣ, ΔΗΛΑΔΗ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΤΑΞΕΩΝ«.